Agur 2020! Ondo etorri 2021!

Aia da betiko modun urte honei agur esateko momentu eta datorrenai ongietorrixe emoteku; eta, horreaz batea, errepaso txiki bateaz nahi genduke amatxu urte zaharra.

Zer esan aurtengo urtiai buruz… Apartin sumaten gendun gaxo madarikatu honek egunerokotasunin eragin dosku gure bixitxetan. Konfinamentuk, hostalaritzin itxieri, osasun egoera konplikauk jente askorentzako, langabezixe, emakume askoren egoeri ondioik gogorraua, burohaustik… baine dana be ez da ixango iluntasune. Urti greba orokor bateaz hasi gendun bixitxa duinan alde, handik denpora gitxire pandemixik eragin doskun zuzenin gure lan baldintza eta eskubide sozial eta politikutan, baine ikusi de herritxarrak aurrea etxeko erakutsitxako inddarra. Horren adibide, Udalan bidez antolatutako zaintza saritan parte hartu daben jente bolondresa: mandatuk, botikako buelti, ogixe… zailtxasunak eukezen herritxarrai, txapela kentzeku ixan zan; batxe be, osasun egoeri ikusitxe hartutako erantzunkizun pertsonala be orokorrin egokixe ixan dala frogatu dou.

Aipatu douen modun urte berezixe ixan da eta Turrune be ez da libra. Konfinamentuntzir hainbat egitasmo ipini genduzen martxan: etxin falta gaskuzenan aldeko mezuk batu genduzen, pintxun argazkixak antxoa eunin, artxibo historiku arakatzen be ibili gaz, andramaxetako argazkixak batzen, igarkizunak argazki zaharrakin…. Aberri egune, andramaixak, gazte topaguni, maxatzan lehena… be bide telematikutatik bixi bihir ixan douz. Hamen momentu horrek gogoratzeko argazki batzuk:

Aurten be preso eta iheslarixak bahitxute jarraitzen dabe edo herritxik kanpo. Konfinamentu garaixin bereziki, euran egoeri asko gogortu de. Nahiz eta estatu españolak pauso txiki batzuk emon dotxuzen, tinko jarraitxu bihir dou danak etxea ekarri arte. Hamen herriko pilo bat lagunen argazkixakin eta mezukin konfinamendun geuazela einddako bideu, batxe be gaur egun herrixan ikusi geinkezen pankarta eta irudixak:

Ezin douz ahaztu aurten gure artetik jun dizen ezker abertzaleko lagunak. Besarkada handi bat senide eta lagunai! Zuen hutsuni igarriko dou!

2020 honetan 71 ixan diz BIHARRIN bixitxi galdu dabezen langilik! Urti jun eta urti etorri prekariedadin erruz bixitxi galdu daben bihargin kopuru ez da asko aldatzen. NAHIKU DE! Ernaiko kidik pankarta hau ipini dabe gaur bertan alamedan:

Etxe barrure beire, TURRUNAN datuai dagokixonez, esan bir dou web orrialdin bixitxa kopuru goruzke dule urtetik urtea. Aurten 267.000 bixitxa euki douz. Eskerrik asko TURRUNE etxen laguntzen dozuen danoi eta bisitari guztioi!

Urte barrixak emon datxile bidi gure nahixai! OSASUNE eta ASKATASUNE!

IBON IPARRAGIRRE BURGOAk urtik betetetxuz gaur, Zoixonak lagun!

Gaur IBON IPARRAn egune da, 47 urte betetetxu, ta TURRUNEtik belarri tengada handi bat nahi dotzau bixaldu Gasteiz aldea. Nahiz eta etxin ezindouen ikusi ondioik nahiko genduken latxeik, udan beraz egoteko aukera desberdiñak euki douz ta inddar handixaz topa dou bai osasun aldetik ta batxe be kartzeletako kidin egoerin aurrin. Ia datorren urtin danok alkarreaz gaztetxin bazkai eder bateaz ospatzen douen beran eta DANAN askatasune. JO TA KE DANAK ETXIN IKUSI ARTE!

Herriko gaztik be gogoratu diz IBONeaz. Gaur Kanttxope errebueltan ipini daben pankarti de horren adierazle garbixena.

Jose Mari Etxaburu Maruri “KANKILLOI” jun de gure artetik!

Gaur illuntzin jakin dou gure artetik jun dela KANKILLOI. Osasunez aspaldi baten makal ebillela bagenkixen bañe… eztou sinisten gexa eztouela ikusiko. Zer esan beratxik, ofizioz elektrizisti afizioz mendigoizali. Frankismo garaxe toka gakon bixitxi ta seixan lotu zan borrokiai, argi eukan zeñen alde jokatu, iñoiz ez ban hutsik ein. Diktadori hil ondoren bera ibiltxen zan barran LAB sindikatuko bazkidin selluk banatzen.

Mendixe matxe ban, zenbat tontor zapaldu zitxun ezta kontateik. AURRERA MENDI TALDIN motorra ixan zan urte askun. Herriko gaztik trebatzen eta naturi matxatzen erakutzizkun.

Kultur mallan be beran ekarpena ein ban KRESALA K.E. tin. Leokadin jeitsierako sortzalletako bat bera ixan zan; ixan be, argixan arduri beran eskutan eon da ontzurarte.

Edozeñei laguntzeko prest beti, herriko ikastetxe guztitako umik txitxi-burdintziaz lotzen ben bera ta beran ekipu. Amantala beti soñin, txoixukin, sardiñakin, berdelakin….

Agur lagun, zure oroimena guaz gelditzen da. Betirarte KANKI!

SANTI BROUARD eta JOSU MUGURUZA betirako gogun!

Gaurko egune egun berezixe da Ezker Abertzale guztintzako, gure bi kidik hil zitxuezelako SANTI eta JOSU. Guk oso argi dakau nortzuk ixan zin hiltzallik (X eta konpañi), eztou ahazten. Diño Alfonso Gerrak (X-en eskumako eskuk) gonbitxo arkadak emoten ei dotza guaz itunak etxen dotxuenin. Gure helburuk, (INDEPENDENTZIXI eta SOZIALISMU) len eta on bardin bardiñak dizela erantzuten dotzau tipejo horrei eta horrek lortzeko diabruaz adostu birbadouz be… AURRERA BOLIE, erantzungo leuke SANTIk eta JOSUk.

Iñok dudaik baeukan eztouzela ahazten esaten douenin… gure artxibun ondo jasota dakauzela argitzen dotzau.

ANTIGUA LARRAÑAGA IBAZETA gure artetik junde

ANTIGUA TXARRAKA gutzat, belaunaldi borrokalai bateko kidi 92 urteaz junde. Argi eukan bera nungu zan, iñok dudaik baeukan beran paparrai beatzi baño ez eukan, aizkori ta sugi zintzilik harro erakusten ban. Presun aldeko mobilizaziñoitxan lelen, Ikastoli sortzen han, Mitiñetan lelengoko lerrun…. KASTAko EMAKUME BORROKALAXE!

Oreretan

Alamedan Herri Batasunako mitin baten

Belgikan

Herriko manifa baten

FRANen monolito aurrin (Izaskunen)

Alamedan URTZAn aldeko mobilizaziñoin

Abialdian martxi Ondarrutik pasa zanin

Agurrik ez, gero arte BISIT!

TURRUNEko lagunok:

Kolpe gogorra jaso dou gaur, BISITek agur esazkulako. Gaxoik euala bagenkixen bañe bera ezautute aurre engotzala ez geunkan dudaik. Zeñek ezeban ezautzen BISIT? ZUBI-ZAHAR herri ikastolan, Udalin, Etxelilan, Lagun artin, Indixo artin… Beti baikorra, irrifartsu, arazuai adarretatik heltzen dotzana.

BISIT, geure Indixa sorgiñe. Ospitxal zaharrin euki gendun aukeri bera ezautzeko, AEKko barnetegixan, Agurtzane Bermioi esker, kazulara eta saltsa guztin tartin, eta hasieratik lagun ein giñan. Seixan konturatu giñan sorgiñe zala; sorgiñe, euskal emakume miragarrixe. Zenbat kontu, zenbat barre eta sorginkeixa … Barnetegitxik ikastola, beran gozotasunaz Zubi Zahar Herri ikastolako zenbat ume eta nausirei emotsan bazkaltzen, irribarre bateaz beti. Beti alai: antzerkixe, dantzi, andrabandi … Beti zeozetan gure Bisit!

Zinegotzi be eon zan Udalin, barditasunin zelan ez, emakumion eskubidin defentsan! Ondio be hobeto ezautzeko aukeri euki gendun: feministi eta abertzali.

2010in beran lehenguso matxi kartzelaratu eta hortxe beti, bidelagun, beran irribarre eta umoriaz inguruko guztiai minak arindu nahixan. Eta bizi miñak, minbizixak erun dau geure albutik …

Euki dou aukeri azken txanpa honetan zeuaz egoteko: Lehenako histoixak gogure ekarri eta barre batzuk botateko. Botx gogun euki gendun, barnetegiko abenturetan, eta “ondo” dala esanda hartu zendun lasaitxasune … Etorkizunan ingurun berba eitteko; “presuk etxea ekarrikouz ezta?” galdetu zendun, Asier ixenta, beixak beteta, ezin ixan dozulako aske ikusi zeure lehenguso matxi, telefono dei hotza ixan dalako euki dozuen bide bakarra.

Beste behin be kartzela politika ankerra presente. Baine zure maitxasune horren danan gainetik da! Besarkada estu bat Pablo, Aiert, Ainhoa, etxeko eta lagunoi.

 Ziur euki Bisitek geuaz, geure barrun jarraitxuko dabela, bidi eitten, gugan laga daben hazixe: maitxasun eta askatasunin loratuko dalako.

Matxe-matxe Bisit!

IKASTOLAko lagunak:

BISITek ikastolan ixe danetik ein dau ezin eskuk kruzata eon. Umik, Aiert eta Ainhoa, ikastolan eukazen eta beran ekarpentxu etxeko goguaz sartu zan batzordin. Beti egon da esko bat botateko prest: idazkaritzan laguntzi bizala eta hortxe hasi zan bera, gero ikastolako etxea etorri zan bixitxea, Plazagainin haurtzaindegixe irai zanin garbitxasuneko langile modun hasi zan eta era berin ikastolako jantokixan egon da lanin.

Ikastolako umik ohitxura handixe dauke egunero jantokire jun eta bertako langillikin berba etxeko jolas ordutan, zer da jateko, ederra, jiji-jaja… Irakasle postoik ez badau bete be iñoiz, hezitzailebeti! Zenbat emoskun danoi…

20 urte baño gexauan ikastolatik pasa dizen ume guztin konplize paregabi ixan da. Eta on… egunero faltan botaten dou..

EH Bilduko lagunak:

2015eko udal hauteskundeetako zerrendak osotzen  geuazela beharrezku ikusi gendun bera hor egon bizala, enbidu bota ta … zeatxik  ez? berak. Ondarru hobe bat etxeko beran aportaziñoi eztou errez ahaztuko.

2015-2019ko legegintzaldixan EH Bilduko udal zinegotzixe aukeratu ban Ondarruko herrixak  ta  berdintasun alorran arduri hartu ban.

2016xan Kamiñaldeko ezbeharra ixan zanin etxetik urten beharra euki ban, hala eta guztiz udal lantaldin burubelarri jardun ban, beti  baikortasunaz eta taldekuk beti animatuz.

KARENKAko lagunak:

Karenkan sorreran partaide, edozein ekintzatan laguntzeko beti prest. Zeure irribarri beti ixango dou bidelagun. Eskerrik asko Bizit!Doluminak familixiai.

UXUko lagunak:

Eskerrik asko hainbeste urtin Azarun 25eko ANTZERKIXAN parte hartzearren (TRAMAN & BRIX antzerki taldeko kidikin batea) eta feminismun alde ein zendun bihar guztiatxik.Zu kontzejala ixatik erreztu einban gure biharra, instituzinoitxatik be feminismu landu eta bultzatu leikela erakutsi zendunelako. Muso bat BISIT!!

ETXELILAko lagunak:

Nola ahaztu zure irrifar eta umore bizia, datorrenari aurre egiteko zenuen abilezia. Etxelilako lau paretetan zein hutsune berezia. Ondarru morez janzteko Bisi teman zenuen jauzia, eta orain guk zainduko dugu zuk ereindako hazia.

Betirarte lagun eta kide!

41 urte ta gero FRAN ALDARONDO BADIOLA gogun dakau!

41 urte pasa diz Fran Aldarondo Badiola “Ondarru” hil bela Guardia Zibilak Ibarrako Izaskun auzoko Maita Goikoa baserrixan. Hasieran ETA erakundeko militanti eta gero Komando Autonomo Antikapitalistetako erakundeko partaidi. 1977ko sasi indultuaz kalea urten ban azkeneko presu ixan xan “Ondarru”. Bi urte geruaua hil ben Guardia zibillak.

Ixezko FRAN en erailketin urteurrenin erakutsi genduzen artxibun dakauzen pillo bat mateixal. Aurten beste honek eskuratu douz ( Estebanek emondakuk).

Nahiz eta azpiko argazkixe gogorra ixan, argitaratu bihir dala ereizten gasku TURRUNE etxen douenoi.

15 bala zulo eukazen gorputzin, gexenak atzeko aldin, autopsixan argitxu zan latxeik.

Denbori aurrea jun arren, guk eztou ahazten. Euran bixitxak Euskal Herri aske baten alde bixitxi galdu ben guztik gogoratukouz! Hoixe da memorixa historiku.

Ondarruko Ezker Abertzalik oroigarri hau ipini dau Franek bixitxako lehenengoko urtik pasa ban etxe aurrin. Garoa egunkari denda gaineko etxin bixi ixan zan Fran gaztetaz.

Urriak 2 (baixaku) POTOTOi omenaldixe Lekatxon

Azkan agurre emongotzau POTOTOi Lekatxon baixakun Urriak 2 arratsaldeko 6 retan Maderas de Lekeitio aurrin (eurixe baleo, Berdura plazan). JUAN LUIS NATXIONDO ARRIZUBIETA gutzako “POTOTO” uztailan amaieran jun zan gure artetik. Lekatxon bixi bañe ingurutako herrixetan ezaune gendun Pototo. Eskuzabala, beti laguntzeko prest. Eskubide sozialan defentsan lelengoko lerrun, nazionaletan militante sutsu, espetxitan dazen kidin askatasunan eskakizunetan tinko. Pertsona lez lagunan lagun. Agur eta ohore POTOTO!

Hamen artxibun topa douzen beran argazki batzuk. Irudixak Ondarrun mobilizaziñoi desberdiñetan atatakuk diz. Faltan botakozatxuau lagun!

TXAPIN junde gure artetik!

JESUS MARI BEDIALAUNETA VERGARA gutzako TXAPINek agur esasku gaur, 76 urteaz. Txikitasunin handixe, baikorra, umorez betetako pertsoni… lagunan lagun. Plazagañeko marmitxakun kipuli doraten maxu, Preso ta Iheslaxan aldeko mobilizaziñoi guztixetan parte, kaleko lagunak beran hutsuni faltan botako dabe, bañe Patxiaz, Imanoleaz, Rafaeleleaz, Mauroaz… honezkeo kantaldiren bat edo beste botatxuz. Ez zatxuau ahaztuko, lagun!

ASIER BADIOLA LASARTEn egune da gaur, ZOIXONAK lagun!

Beste urte bete herritxik kanpun zazela zoixontzi toka gasku. INDI, zeu geure ondun sentiuteko, besarkatzeko….. irrikitan gazela nahitzuau esan TURRUNE etxen douenok. Atzo zalakun esango leuke Indixo zaharrak, ba ez, gaur 40 urte handi etxetxuz ASIERek. A zelan laga bitzauen belarrixak etxeratzen danin. MATXE-MATXE Zatxuau!

Ernaiko gaztik antolatute, pilobat karta eta argazki bixaldu dotse Asierrei zoixonak emoten eta maitxasune bixaltzen