1960 an, Hegoafrikan apartheidan kontra mobilizaten euazen 70 lagun erahil zitxun polezixik. Egun hori oroitzen, arrazakeixin kontrako nazioarteko egune ixaten da martxoak 21a.
Ondarruko adingabin zentruk kontzentraziñoi deitxu dau gaur (Martxoak 21) 13:00etan Alamedan
Arrazakexi eta faxismu gerua oldarkorraua dabizen garai honetan, ezinbesteku dou honen kontra mobiliza eta aurre etxi. Egunerokun baine batxe be holako deialdi eta aldarrikapenakin bat eindde.
Beste behin be hamen da aurtengo BOGA mendi martxi ONDARRU-ONDARRU (Apirilak 12xan), Zubi Zahar herri ikastolik antolatute. Bi ibilbide eukikotxuz, bata, luzi (23 kilometroku) eta besti txikixe ( 10 kilometroku). Ixen emotik: boga.aurreramt.org . Nahiz eta mendi martxi eztan profesionalantzako, komeni de prestaketak einde juti mendire, ganorazko oinetakuk, jateko apurre eta hidrataziñoirako ur botillaren bat be. Anima eta hartu parte!
Apirilak 5in ABERRI EGUNE ospatukou ezkerreko Independentistok IRUÑAko kalitan egun osoko egitarauaz. Gure NAZIÑOI BAKARRA EUSKAL HERRIXE dala lau haxita zabaltzeko. IRUÑA juteko autobuse antolatu dou herritxik eta nahi dabenak jun ixenak ALAI edo ANAITASUNA tabernetan emon bihir diz.
Astin junde gure artetik ESTEBAN, Kanpun bixi arren (Zarautzen), nausixok gogoratuko zaze ESTEBAN BURGOA ARRIZABALAGAz. Ama BARBARE (SAGASTA) ta atxe ESTEBAN, abertzalik peto petuk, ta halan erakutsi dotsen bere semiai trasmisiñoin bidez. 1964ko Aberri Egunin hirurak batea agertzen diz beheko argazkixan. Ba 1965eko Abenduan 13an atxilotu ben lehen aldiz eta izugarrizko torturak jasan zitxun ta ondoren JAENgo kartzelan espetxeratu ben. Horrek ezeban kikildu ESTEBAN eta frankismo etapi amatxu eta gero sasoiko ezker abertzalin militaten hasi zan, lelengo E.S.B. alderdixan eta gero Herri Batasunan.
Zinegotzi lez egon zan Ondarruko udalin HBko taldin. Horren adierazle, beheko argazkixan agertzen dan lez (ESTEBAN eskumatik lelengoku) ALCALAko kartzelan presuai bixitxan, udal korporaziñoi ordezkatzen.
Edo beste hau, ESTEBAN,erdi erdixan agertzen dana FRAN ALDARONDOn ongi etorrixan.
Berak atatakuk diz azpiko argazkixak be (ta gure artxibun gordeta daz).Bata Txori-Errekan, FRAN askatu ondoren.
Eta beste hau mingarrixaua (ezkutun atatako argazkixe FRANei hil ben tokixan).
Gorde zali zala ESTEBAN genkixen eta beran azkan erabakixe,ixan da Lazkaoko Beneditarren artxibategire eruti berak eukazen hainbat dokumentu eta argazki.
Sasoi gogorrak eta itxaropentsuk toka gakon bixitxi Estebanei, ez zan geldik egoteku eta ikasitxaku ondo jorratu ban. Betirarte ESTEBAN!
Badator 24. KORRIKA eta herritxar asko urduri ipintxen hasitxe daz. Bixar Atharratzetzik urtengo dau eta ziur gaz Ondarrutar asko egongo dizela bertan aringaingan etxen. Halan da guzti lasai egon, bertatik berta bixi ixango douelako Martxoak 25in illuntzeko 8:16tatik aurrea ONDARRUn. Mutriku aldetik etorriko da ta behian ikusiko dozuen latxeik herriko talde ta elkartin artin eskutik eskure erungou Berritxuruntz. HITZAk emongotza ongi etorrixe eta KIDE Kooperatibik emongotza agurre. IKA, IKA, IKA, HAMEN DATOR KORRIKA!
Beste astelehen bat, eta ahaztu gazku zenbat duzen, han egon diz Alameda erdixan herriko PENTSIONISTAK. 12xak jota zabaldu dabe pankarti eta beran atzin 107 lagun ipini diz, tartin alkati eta EH Bilduko hiru zinegotzi.
Gogoratu dabe bixar, martxoak 17xan, greba orokorra dala deitxute eta eurak bat datozela egun horretako aldakarrikapenakin eta deixe eindabe parte hartzeko arratsaldin eingo dan manifestaziñoin, Zaldupetik arratsaldeko18:00etan urtengo dabenak.
Gaiñea eguenin Korriki hasiko dala esan dabe eta Ondarrutik datorren eguaztenin, martxun 25in, iluntzeko 20:18an pasako dala. Pentsionistak be hantxe egongo dizela baieztatu dabe!
Datorren astelehenin opor txikixak hartukotxuez Aste Santu dala ta.
Euran bertsuk kanta eta JO TA KE LORTU ARTE!!! oihukatute amaitxu dabe elkarretaratzi.
Mahai-inguru interesgarrixe eukikou datorren eguaztenin (M-18) Etxelilan arratsaldeko 6:30xetatik aurrea. Gai lez, EMAKUMEAK 36ko GERRAN ONDARRUn eta hizlari lez, KRISTINA ARANTZAMENDI OSA, IKERNE ALKORTA ARTETXE eta JABIER R.”URRUTXE” SOLABARRIETA eongo diz berbetan.
“1936ko Urrixan 4an tropa frankistak Ondarrun sartu zinin herrixan emakumik eta umik geatzen zin bakarrik., Geroa ezarri ben errepresiñoi giru batez be eurak jasan ben. Hitzaldi honeaz gogoratuko dabe euran gurasuk bixi ixandako momento latzak, Ondarruko Euskal WikiEmakumin taldin laguntziaz”.
Sasoi zan gai honei adarretatik heltzeko eta Emakumin papera ezautzeko sasoi horretan. Hurreatu entzutea!
Martxun 17an GREBA OROKORRA da deitxute Hego Euskal Herrixan. Lanbide arteko gitxieneko soldati 1500€, soldatak hobetzi, aberastasunan banaketieta hau danau HAMENTXE erabakitxi diz gexengo sindikalak greba honetan exijiuko dotxuezen aldarrikapenetako batzuk.
Herriz herri lanketa ezberdinak etxen dabiz greba egune antolatzeko sortutako greba batzordik eta Ondarru ez da atzin gelditxu. Propagandiaz, informaziñoi banaketiaz, eragile ta talde ezberdinan lanketan buru belarri dabiz. Horren adibide herriko paretak eta giru!
Inguruko lantoki handixenetan, Cikautxon eta Kiden adibidez, bozketak ein dotxuez grebin ingurun eta Martxun 17 an grebi eingo dabe.
Greba eguneako honetxek deialdixak ein dabe greba batzordetik.